"Idź i patrz" to rzeczywiście niezwykłe dzieło. Mimo że film powstał w propagandowym systemie ZSRR lat 80., Klimowowi udało się stworzyć uniwersalne kino antywojenne.
"Szeregowiec Ryan" jak "spacerek" przy "Idź i patrz"
Dziennikarz Dan Jolin z "Time Out" spostrzega, że w porównaniu z intensywną podróżą przez piekło na ziemi w "Idź i patrz" nawet słynna sekwencja lądowania w Normandii z "Szeregowca Ryana" wydaje się "spacerkiem po parku".
Nic dziwnego, że w rankingu 50 najlepszych filmów o drugiej wojnie światowej arcydzieło w reżyserii Elema Klimowa zostawiło daleko w tyle nie tylko wybitny skądinąd film Stevena Spielberga, ale także "Dunkierkę" Christophera Nolana, "Bitwę o Anglię" Guya Hamiltona, "Upadek" Olivera Hirschbiegela czy "Bękarty wojny" współtwórcy zestawienia, Quentina Tarantino. Na podium uplasował się za to inny film Spielberga, "Lista Schindlera".
10 najlepszych filmów o drugiej wojnie światowej
Pierwsza dziesiątka rankingu "Time Out" przedstawia się następująco:
- "Idź i patrz" (1985)
- "Cienka czerwona linia" (1998)
- "Lista Schindlera" (1993)
- "Shoah" (1985)
- "Okręt" (1981)
- "Dzień dobrze minął" (1942)
- "Dunkierka" (2017)
- "Lecą żurawie" (1957)
- "Sprawa życia i śmierci" (1946)
- "Wielka czerwona jedynka" (1980)
Najskuteczniejszy film antywojenny w historii
Dzieło Klimowa od lat zajmuje wysokie pozycje w rankingach najlepszych filmów wojennych. Film cieszy się międzynarodowym uznaniem. Na portalu Rotten Tomatoes ocenia go pozytywnie aż 90 proc. krytyków i 95 proc. użytkowników. Zgromadzeni tam recenzenci uznają "Idź i patrz" w zbiorczym podsumowaniu za "najskuteczniejszy film antywojenny w historii; wstrząsającą podróż przez najgorsze rzeczy, do których zdolna jest ludzkość". Podkreślają też, że obraz "został wyreżyserowany z brawurową intensywnością przez Elema Klimowa".
Na polskim Filmwebie średnia ocen krytyków wynosi 8.6, a wielu z nich przyznaje filmowi najwyższe noty.
"Pierwsza 10 w życiu. Miażdży, zwłaszcza w czasach odradzającego się faszyzmu" – pisze Michał Konarski z portalu Pełna Sala. "Kino totalne o wojnie totalnej. Dźwięki z tego filmu rozsadzają bębenki uszne jeszcze na długo po seansie" – zauważa krytyk niezależny Wojciech Tutaj.
"Gdzie całkowita apatia jest jedyną drogą poznania prawdy, a oczy umęczone widokiem ludzkiego cierpienia już nigdy nie zamkną się do snu. Ja wolałbym nie patrzeć" – przyznaje Maciej Roch Satora.
O czym jest "Idź i patrz"?
Akcja filmu rozgrywa się na Białorusi w roku 1943. Szesnastoletni Flora pomimo sprzeciwu matki, decyduje się wstąpić do partyzantki, a jego przepustką do lasu jest wygrzebany na polu bitwy karabin. Aby nie wzbudzać podejrzeń wroga, partyzanci w niemieckim przebraniu udają porwanie młodzieńca. Pierwsze dni w lesie są ciężkie dla łagodnego Flory, który czuje się tutaj zagubiony, dlatego też nie zostaje zabrany na pierwszą akcję. Zostawszy w obozie partyzanckim poznaje Głaszę, dziewczynę, której charakter trudno rozgryźć. Podczas niemieckiego ataku na opuszczony obóz partyzancki, Flora zostaje ogłuszony od bliskich wybuchów, ale udaje mu się wraz z Głaszą uciec prześladowcom. Tak rozpoczyna się pełna bólu i strachu ucieczka przed morderczymi Niemcami, którzy nie cofną się nawet przed rzezią niewinnych dzieci.
Gdzie obejrzeć film?
Arcydzieło Klimowa nie jest niestety dostępne w Polsce na żadnej platformie streamingowej. Film ukazał się w naszym kraju jedynie na DVD, ale zostało tak niewiele kopii, że osiągają one na Allegro zawrotne ceny.
