Dziennik Gazeta Prawana logo

Po sieci krążą "fejkowe" wpisy Jandy i Holland o wyborach. Nawet brytyjski "Times" się nabrał

3 czerwca 2025, 15:38
Ten tekst przeczytasz w 3 minuty
Agnieszka Holland i Krystyna Janda
Agnieszka Holland i Krystyna Janda/PAP Archiwalny
Agnieszka Holland nie jest autorką krążącego w mediach społecznościowych wpisu na X o wyborach. Satyryczne konto podszyło się pod reżyserkę i opublikowało zmyśloną wypowiedź, a tę błędnie powielił m.in. brytyjski "Times". "Nawet nie mogę tego zdementować, bo nie mam konta na X" – powiedziała PAP Holland. W międzyczasie fałszywe konto zmieniło "właścicielkę" na Krystynę Jandę.

Nigdy nie formułowałabym myśli w taki sposób, jak tam zostały sformułowane. Natomiast skoro mam takie zasięgi, to może powinnam rzeczywiście bardziej uczestniczyć w tej debacie – zaznaczyła Agnieszka Holland i dodała, że "z drugiej strony zniechęcające jest to, że ludzie tak łatwo dają nabrać na takie fejkowe inicjatywy".

Fałszywy wpis przypisany Agnieszce Holland

Na platformie X pojawił się fałszywy wpis, który miała rzekomo napisać Agnieszka Holland. Komentarz dotyczył wyniku wyborów prezydenckich i zawierał m.in. stwierdzenie, że "nie dorośliśmy do demokracji" oraz krytykę pod adresem "nieświadomych, prostych ludzi po podstawówce".

Agnieszka Holland nie jest autorką tego wpisu. Został on opublikowany na koncie specjalizującym się w tworzeniu nieprawdziwych i przerysowanych publikacji na X przypisywanych znanym osobom publicznym.

Powielenie "fejka" przez brytyjskiego "Timesa"

Brytyjski "Times" powielił fragment tego fałszywego wpisu w artykule zatytułowanym "Polska głosuje za zamknięciem przywódców w klatce, żeby stoczyli mecz o konstytucję", poświęconym wynikom drugiej tury wyborów prezydenckich w Polsce.

Fałszywy wpis przypisany Krystynie Jandzie

W momencie przygotowania tej depeszy wpis nadal był dostępny na platformie X. Jego autor zmienił jednak nazwę konta i avatar, przypisując teraz fałszywy wpis aktorce Krystynie Jandzie.

Czym jest "polowanie na skalpy" i "bobrzenie"?

Post na X osiągnął zasięg ponad 750 tys. wyświetleń oraz 5 tys. komentarzy. Wielu internautów nie zwróciło uwagi, że avatary i nazwy kont nie były tożsame z nazwą użytkownika i uznało wpis za prawdziwy.

Społeczność użytkowników platformy X nazywa zbieranie komentarzy osób, które dały się wprowadzić w błąd, "polowaniem na skalpy". Publikowaniu podróbek wpisów znanych osób, zwykle polityków, których poglądy są powszechnie znane, ale które w takich podrobionych wpisach przybierają karykaturalną lub kontrowersyjną formę, potocznie określa się jako "bobrzenie". Nazwa ta pochodzi od użytkownika o nicku Człowiek Bóbr, jednego z pionierów tego typu fałszywych wpisów w polskich mediach społecznościowych.

Agnieszka Holland: Efekt subtelnego obrzydzenia

Zdaniem Agnieszki Holland to nie są niewinne internetowe żarty i zabawa w kolekcjonowanie komentarzy osób, które dały się nabrać. To jest ewidentnie nastawione na efekt subtelnego obrzydzenia – podkreśliła artystka.

Niebezpieczne i bezprawne podszywanie się

Jak w rozmowie z PAP przekonywała dr Ilona Dąbrowska z Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, specjalistka w dziedzinie mediów społecznościowych, dziennikarstwa internetowego i e-komunikacji, nawet jeśli takie treści powstają wyłącznie w celach humorystycznych, mogą stać się szkodliwe, a nawet niebezpieczne, ze względu na sposób funkcjonowania i algorytmy serwisów społecznościowych.

Mogą zaszkodzić reputacji i nadszarpnąć czyjś wizerunek, zwłaszcza gdy są wyjęte z kontekstu lub przeinaczone. Podszywanie się pod znane osoby, celebrytów czy autorytety jest bardzo niebezpieczne i stanowi naruszenie prawa – wyjaśniła ekspertka.

Zdaniem dr Dąbrowskiej, nawet jeśli takie podróbki mają być tylko żartem, ze względu na ich potencjalną szkodliwość powinny być dementowane i oznaczane jako nieprawdziwe.

Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło PAP
Zapisz się na newsletter
Świadczenia, emerytury, podatki, zmiany przepisów, newsy gospodarcze... To wszystko i wiele więcej znajdziesz w newsletterze Dziennik Radzi. Chcesz się dowiedzieć, kto może przejść na wcześniejszą emeryturę? A może jakie ulgi można odliczyć od podatku? Kto może otrzymać środki w ramach renty wdowiej? Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco!

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj